06-10187245 caroline@dietist.com

Leververvetting

Ongeveer 20% van de Nederlandse bevolking heeft last van een vervette lever of vetlever. Het is een aandoening die vaker mannen treft dan vrouwen, en in direct verband staat met lichaamsgewicht, diabetes en alcoholgebruik. Is bij u ook een vervette lever vastgesteld, of loopt u risico op deze levensgevaarlijke aandoening? Lees hier wat u kunt doen om leververvetting te voorkomen en te genezen.

Dit artikel is verdeeld in de volgende subsecties:

  1. Wat is de functie van de lever?
  2. Hoe voorkomt u leververvetting? 
  3. Voedingsadvies bij leververvetting
  4. Bij aanhoudende klachten neemt u het beste contact op met uw huisarts

Wat is de functie van de lever?

De lever ligt aan de rechterkant van het lichaam boven in de buikholte vlak achter de ribben. Een gezonde lever weegt ongeveer 1500 gram. Er stroomt ongeveer anderhalve liter bloed per minuut door de lever.

De lever heeft 7 belangrijke functies:

  • speelt een significante rol in de suiker-, vet- en eiwitstofwisseling
  • slaat ijzer, suikers, vetten en bepaalde vitamines op 
  • maakt stollingsfactoren die nodig zijn om bloedingen te stelpen 
  • maakt gal dat nodig is voor de vertering van voedingsstoffen en vetten 
  • breekt bepaalde lichaamseigen hormonen af 
  • maakt giftige stoffen onschadelijk 
  • draagt bij aan de aanmaak en afbraak van rode bloedcellen

Hoe herkent u een vervette lever? 

De meeste mensen merken niet dat hun lever aan het vervetten is. Omdat het vervetten van de lever geen directe symptomen heeft, is deze aandoening moeilijk vast te stellen. Het zijn over het algemeen vage klachten als vermoeidheid en zweten; dat kan letterlijk van alles zijn.

Leverontsteking leidt tot complicaties

Het probleem wordt daardoor meestal bij toeval pas ontdekt. Leververvetting is op zich niet dodelijk, maar de leverziekten die het kan veroorzaken wel! Daarom is het van groot belang dat mensen goed voor hun lichaam en daarmee lever zorgen.

Vetophopingen op de lever kunnen ontstoken raken. Indien de lever voor langere tijd ontstoken blijft en er niets wordt gedaan om de lever weer te ontvetten, is er een grote kans op het ontstaan van leverfalen, levercirrose en leverkanker. Een levertransplantatie is dan nog de enige optie om te genezen.

Hoe voorkomt u leververvetting?

Het klinkt afgezaagd, maar de beste manier om leververvetting te voorkomen is een gezonde levensstijl, voldoende beweging en een goed dieet. Milde leververvetting is omkeerbaar en de behandeling relatief simpel. Wanneer de lever al een tijdje ontstoken is, kan levercirrose (littekenweefsel) ontstaan, en dit is helaas onomkeerbaar.

Leververvetting als gevolg van alcoholgebruik

Maar liefst 90% van de mensen die 6 of meer standaardglazen alcohol per dag drinken heeft een vervette lever. Vaak is de leververvetting het eerste symptoom van het ontstaan van alcoholische hepatitis. Ook wanneer u minder alcohol drinkt of een ander drink ritme hebt (niet iedere dag, maar 2 keer per week veel alcohol drinken) kunt u last krijgen van leververvetting, als gevolg van de alcohol inname. 

Om deze vorm van leververvetting weer ongedaan te maken dient u volledig te stoppen met drinken! Iedere week dat u niet drinkt, zal het levervet afnemen. Niet veel, maar beetje bij beetje.

Het kan maanden duren voordat de lever weer echt helemaal schoon is. Om de lever te helpen bij het herstel, is het erg belangrijk om gezond en gevarieerd te eten en voldoende te bewegen. Daarom is begeleiding van een diëtist in dit proces onmisbaar.

Begeleiding verslavingszorg inschakelen

De diëtist zal niet alleen een persoonlijk dieetplan opstellen, maar kan u ook helpen aan professionele begeleiding voor bewegingsadvies en verslavingstherapie.

Leververvetting en lichaamsgewicht

Leververvetting komt vooral voor bij mensen met obesitas en overgewicht. Maar liefst 90% van de mensen die obesitas hebben, hebben een ernstig vervette lever. Bij de mensen met overgewicht is dit percentage 14%. Hier ligt de oplossing voor de hand: afvallen! Hoe meer kilo’s u verliest, des te beter voor de lever en voor het hele lichaam. 

Leververvetting als gevolg van diabetes

Mensen met diabetes type 2 lopen grote kans op vervetting van de lever. Wanneer de bloedsuikerwaarden voor een langere tijd te hoog zijn worden de overtollige suikers in de lever omgezet in vetten. Ook slecht afgestelde medicatie kan schade toebrengen aan de lever. Controle van de glucose- en insulinelevels is uiterst belangrijk. Niet alleen om zogenaamde hypo’s en hypers te voorkomen, maar ook om vervetting en beschadiging van de lever en andere organen te voorkomen. 

Leververvetting als gevolg van medicijnen

Standaardmedicijnen als paracetamol, ontstekingsremmers (diclofenac en ibuprofen) en cholesterolverlagers kunnen tot leverschade leiden. Informeer u daarom goed en wees waakzaam voor klachten bij langdurig gebruik. Gebruik medicijnen niet onnodig en informeer over alternatieven bij uw huisarts, als u klachten heeft.

Voedingsadvies bij leververvetting

De lever moet hard werken om van die overtollige vetten af te komen. Daarom is het verstandig om de lever niet verder te belasten met moeilijk afbreekbare stoffen.

Voeding die wordt afgeraden bij leververvetting zijn:

  • Alcohol
  • Verzurende voeding: koffie, vlees, sinaasappelsap
  • Suikerhoudende voeding en dranken (frisdrank, fruitsappen, energiedranken, koeken, ijs, gebak, …)
  • Zuivelhoudende voeding (melk, kaas, yoghurt, vla)
  • Vetrijke voeding
  • Gefrituurde voeding

Vermijd daarnaast onnodige toxines, zoals: rook en hormonale huidcrèmes. Zorg dagelijks voor voldoende ontspanning en vermindering van stress.

Welke voeding helpt bij het reinigen van de lever?

Er bestaat helaas geen wondermiddel of standaard lever ontvetting dieet. Wel zijn er een aantal dingen die u zelf kunt doen. Hier volgen enkele tips die helpen leververvetting tegen te gaan:

  • Kies voor verse producten en ingrediënten. Vermijd pakjes en zakjes
  • Drink zo veel mogelijk water.
  • Gebruik geen zoetmakers zoals honing, kokosbloesemsuiker en alle andere hippe suikers.
  • Eet fruit (citrusfruit, druiven en kersen) maar vermijd vruchtensappen.
  • Eet 3 hoofdmaaltijden en vermijd tussendoortjes.
  • Kies dagelijks voor natuurlijke vetten en koud geperste oliesoorten, zoals: lijnzaadolie, walnootolie, knoflookolie, pompoenolie en olijfolie.
  • Eet minimaal 400 gram groenten per dag. Groenten zoals artisjok, paddenstoelen, broccoli, bloemkool, spruitjes, kool, radijs, prei, ui, bosui, paksoi, gekiemde zaden (taugé, alfalfa) en kruiden zoals gember, knoflook, bieslook, koriander, komijn en rozemarijn helpen bij het ontvetten van de lever.

Bij aanhoudende klachten neemt u het beste contact op met uw huisarts

Wat u ook doet, ga niet zomaar op eigen houtje supplementen slikken, kruiden gebruiken of informatie-hobbyen. Wanneer u zelf niet precies weet wat er aan de hand is kunnen supplementen juist schadelijk zijn en de leververvetting verergeren. Doe dat dus niet.

Wat moet u wel doen?

Natuurlijk is het ook heel belangrijk om de oorzaak van de vervette lever te achterhalen. Misschien heeft u last van een verwaarloosde diabetes type 2, of brengen de medicijnen die u slikt schade toe aan de lever. Als de huisarts of medisch specialist dan leververvetting vaststellen, is een behandeling noodzakelijk, evenals een aanpassing van het dieet. In dat geval neemt u het beste contact op met de diëtist. Een diëtist kan met u nadenken over een oplossing, zoals een koolhydraatbeperkt dieet, maar er zijn ook andere opties.

Caroline de Smit, diëtistenpraktijk Caroline de Smit. Lees meer op mijn blog!